Qark Arqueología SL
C/ Dulzaina 10, bajo.
01006 Vitoria-Gasteiz
Tel.: 945155027 / 691572905
Email: qark@qark.es
Egindako urtea: 2010
Egindako lanak: altxaeren irakurketa estratigrafikoa.
Lantaldea: Leandro Sánchez Zufiaurre, Blanca Renedo Villarroya, Vanesa Martínez Ferreras.
2010 eta 2011 urteen artean, Bachicaboko San Martin elizaren altxaeren irakurketa estratigrafikoa egin genuen. Gure lanari ekin genionean, tenplu horrek datu ugari eskain ziezazkigukeela uste genuen, baina ez genekien haren egiturazko aberastasuna eta haren konplexutasun handia.
Tenpluaren egitura zaharrenak iparraldean kontserbatzen dira. Bi horma-atal dokumentatu ahal izan genituen, XI. mendean eraikitako elizarenak. Ordura arte, Donemiliagako kartularioko dokumentazio idatziaren bidez baino ez genuen haren berri. Gure azterketari esker badakigu XI. mendean nabe bakarreko tenplua zela (segur aski kanoi-gangaz estalia) eta burualdea nabarmenduta zuela.
XIII. mende inguruan eliza handitu egin zen eta iparraldean kapera bat eraiki zen. Tenpluaren hegoaldean, agian, aurrez aurre dagoen beste bat altxatuko litzateke, eta, horrela, gurutze latindarreko oinplanoa duen eliza bat eratuko litzateke. Zoritxarrez, ziurtatu ezin izan genuen datua da, altxaeretan ez baitzen balizko hegoaldeko kapera horren hondarrik dokumentatu.
XVI. mendearen lehen erdian, sakristia ipar-ekialdean eraiki zen, eta iparraldeko kapera mendebalderantz zabaldu zen; hala ere, XVI. mendearen bigarren erdialdean tenpluaren une gorena izan zen. Zabaldu egin zen, burualde oktogonala eraikiz eta elizaren egitura hegoalderantz zabalduz. Horrela, tenplu handiago bat sortu zen, aldez aurretik zeuden egiturak aprobetxatzen zituena.
XVII. mendearen bigarren erdian, elizaren mendebaldean dorrea dago. Dorrearen beheko aldean korua dago, tenpluaren barrualdera irekia. Une honetan ere egurrezko erretaula jartzen da aldare nagusian.
XVII. mendearen amaieraren eta XVIII. mendearen erdialdearen artean, bi eraikin erantsi eraiki ziren, bata elizaren mendebaldean eta bestea hegoaldean. Ondoren, eraikin horiek kendu egin ziren, eta elizaren hormen kanpoaldean eraikinaren aztarnak daude.
XVII. mendearen amaieratik gaur egun arte, hainbat obra dokumentatu ditugu, hala nola koruaren eraberritzea, ahokadura sortzea edo leiho batzuk irekitzea; gehienak, urteetan zehar tenpluan sortzen joan ziren beharrizan funtzionalek gauzatuak, eta haien egitura osatzen dute gaur egun ikusten dugunera iritsi arte.
Iruzkinak
Komentariorik ez..
